(untitled) (YURISPRUDENSIYA, 2026)
Maqola AQShda robot-maslahatchilar faoliyatini tartibga solishning murakkab va jadal rivojlanayotgan sohasini oʻrganishga bagʻishlangan bo‘lib, unda ikki turdagi robotlar: maslahatchi robotlar va gumanoid robotlar o‘rtasidagi farqlar tahlil qilinadi. Moliyaviy va investitsiyaviy xizmatlar ko‘rsatishni avtomatlashtirish uchun dasturiy ta’minot bo‘lgan maslahatchi robotlar tez sur’atlar bilan ommalashmoqda, bu esa mavjud me’yoriy-huquqiy bazani sinchkovlik bilan tahlil qilish va tartibga solishda investorlarning manfaatlariga tahdid solishi mumkin bo‘lgan bo‘shliqlarni aniqlash zaruratini keltirib chiqarmoqda. Tadqiqot AQSh Qimmatli qogʻozlar va birjalar komissiyasi (SEC), shuningdek, yangi moliyaviy vositachilarni nazorat qiluvchi boshqa federal va mintaqaviy organlar faoliyatiga qaratilgan. Dastlab anʼanaviy moliya institutlari uchun ishlab chiqilgan amaldagi norma va qoidalar murakkab algoritmlardan foydalanuvchi maslahatchi robotlarga qanday qoʻllanishi ko‘rib chiqiladi. Fidutsiar javobgarlik konsepsiyasi tahlilning markaziy elementi hisoblanadi. Muallif oldindan dasturlangan algoritmlar asosida faoliyat yurituvchi maslahatchi robotlar anʼanaviy moliyaviy maslahatchilar va broker-dilerlarga nisbatan yuksak fidutsiar majburiyat standartlariga qanchalik mos kelishi mumkinligini koʻrib chiqadi. Shuningdek, investitsiya qarorlarini qabul qiluvchi algoritmlar mijozlarning eng yaxshi manfaatlarini koʻzlab harakat qilishini taʼminlash, potensial ichki manfaatlar toʻqnashuvi yoki dasturiy taʼminotning yuzaga kelishi mumkin boʻlgan nosozliklari bilan bogʻliq xavflarning taʼsirini kamaytirish muammosi muhokama qilinmoqda. Maqolada investitsiya jarayonida algoritmik yechimlardan foydalanishni kuzatuvchi xatarlar batafsil tahlil qilinadi. Bularga algoritmlarning shaffofligi yetarli emasligi, dasturiy xatolar ehtimoli, insonning samarali nazorati yo‘qligi, shuningdek, tajovuzkorlar tomonidan dasturiy ta’minotning zaifliklaridan foydalanish bilan bog‘liq xavflar kiradi. Bundan tashqari, mijozlarning shaxsiy maʼlumotlarini himoya qilish va axborotning maxfiyligini taʼminlash masalalariga alohida eʼtibor qaratildi. Xulosa oʻrnida muallif robot-maslahatchilar faoliyatini tartibga soluvchi qonunchilikni yangilash muhimligini taʼkidlaydi. Bu investorlarning huquqlarini himoya qilish, algoritmlarning shaffofligini taʼminlash va moliya sohasidagi kelajakdagi texnologik oʻzgarishlarga moslashish uchun zarurdir.