EKSKLYUZIV BLOKCHEYN VA MEROSXO‘RLIK HUQUQI: RAQAMLI MEROSNI BOSHQARISHDA ZAMONAVIY YONDASHUVLAR

Mualliflar

Kalit so‘zlar:

meros huquqi, raqamli meros, raqamli vorislik, maʼlumotlarni himoya qilish, blokcheyn, eksklyuziv blokcheyn, raqamli obyektlar, raqamli obyektlarni vasiyat qilish raqamli obyektlarni meros qilib olish

Annotatsiya

Mualliflar mavjud yondashuvlarni, raqamli merosni boshqarishdagi cheklashlar va shu sohada eksklyuziv blokcheyndan foydalanish imkoniyatlarini tahlil qilishgan. Tadqiqot Oʻzbekiston Respublikasi kontekstida raqamli merosni boshqarish masalasiga qaratilgan va axborot texnologiyalarining tez tarqalishi uning ahamiyatini ochib beradi. Qonunchilikning noaniqligi, ularga kirish muammolari va maʼlumotlarni yoʻqotish xavfi tufayli meros qoldirilgan mulklarni boshqarishning anʼanaviy usullari samarasizdir. Eksklyuziv blokcheynni joriy etish maʼlumotlarning ishonchliligini oshirishi, boshqaruvni yaxshilashi, bitimlar shaffofligini taʼminlashi va jarayonlarni soddalashtirishi mumkin. Biroq uni joriy etish texnik cheklovlar va maxfiylik masalalarini hisobga olgan holda qonunchilikni oʻzgartirishni talab etadi. Oʻzbekiston Respublikasi sharoitida meros jarayonlarining ishonchliligini va boshqaruvi qulayligini taʼminlash uchun eksklyuziv blokcheynni qoʻllagan holda raqamli merosga oid maxsus qonun ishlab chiqish taklif etiladi. Tadqiqotdan maqsad blokchеyn texnologiyasidan foydalangan holda raqamli merosni boshqarish sohasidagi qonunchilikni takomillashtirish boʻyicha tavsiyalarni ishlab chiqishdir. Metodologiya mavjud yondashuvlarni tahlil qilish, eksklyuziv blokcheynning salohiyatini oʻrganish va uni qonunchilikka integratsiya qilish imkoniyatlarini baholashdan iborat. Olingan natijalar raqamli merosni boshqarishdagi muammolarni aniqlash va ularni hal qilishning innovatsion yondashuvlarini ishlab chiqishga qaratilgan.

Iqtiboslar

1. Tsybulevskaya O.I., Shevchenko O.A., Zaitseva A.S. Tsifrovyye aktivy v nasledstvennom prave: rossiiskiy vzglyad [Digital assets in inheritance law: a Russian view]. Vestnik of the Kutafin Moscow State Law University, 2020, no. 10, pp. 102–111. DOI: 10.17803/2311-5998.2020.73.10.102-111

2. Golyshev V.G. Pravovye aspekty peredachi tsifrovogo nasledstva po zakonodatel’stvu Rossii [Legal aspects of transferring digital heritage under Russian law]. Law, 2021, no. 12, pp. 107–120.

3. Banta N. Inherit the cloud: The role of private contracts in distributing or deleting digital assets at death. Fordham Law Review, 2019, pp. 825–864.

4. Edwards L., Harbinja E. Protecting post-mortem privacy: Reconsidering the privacy interests of the deceased in a digital world. Cardozo Arts & Entertainment Law Journal, 2013, pp. 83–129.

5. Atzori M. Blockchain technology and decentralized governance: Is the state still necessary? Available at: https://virtusinterpress.org/BLOCKCHAIN-TECHNOLOGY-AND.html

6. Kolk K.-A. Digital inheritance in the European Union. Bachelor’s thesis. Programm HAJB, specialization European Union Law.

7. Nakamoto S. Bitcoin: A peer-to-peer electronic cash system. Decentralized Business Review, 2008, no. 21260.

8. Savelyev A. Contract law 2.0: Smart contracts as the beginning of the end of classic contract law. Information & Communications Technology Law, 2018, vol. 26, no. 2, pp. 116–134.

9. Horton D.J. Digital inheritance and social media after death: Access to social media accounts under state probate and social media account user policies. Emory International Law Review, 2020,

pp. 617–642.

10. Gulyamov S.S., Akramov A.A., Eshbayev G.B. Digitalization in inheritance law. World Bulletin of Management and Law, 2022, pp. 18–30. Available at:https://scholarexpress.net/index.php/wbml/article/view/947

11. Charter for the Preservation of Digital Heritage. Available at: https://unesdoc.unesco.org/ark:/48223/pf0000131178_rus

12. Patti F.P., Bartolini F. Digital Inheritance and Post Mortem Data Protection: The Italian Reform. European Review of Private Law (ERPL), Forthcoming, Bocconi Legal Studies Research Paper, 2019, June, no. 3397974. Available at SSRN: https://ssrn.com/abstract=3397974

13. Bakhramova M. Ponyatie onlayn-sporov v tsifrovom prostranstve i ikh pravovoy status [The concept of online disputes in the digital space and their legal status]. Society and Innovation, 2022,

pp. 505–514. DOI: 10.47689/2181-1415-vol3-iss3/S-pp505-514

14. Shang Q., Price A. A blockchain-based land titling project in the Republic of Georgia. Innovations: Technology, Governance, Globalization, 2019, no. 12 (3-4), pp. 72–78. Doi: 10.1162/inov_a_00276

15. Younas A., Akramov A. The Essence, significance and legal system of the legal aspects of the contract of trust management of property. International Journal of Development and Public Policy. 2021, pp. 170–175.

Yuklab Olishlar

Nashr qilingan

2024-07-16

Qanday Iqtibos Keltirish

EKSKLYUZIV BLOKCHEYN VA MEROSXO‘RLIK HUQUQI: RAQAMLI MEROSNI BOSHQARISHDA ZAMONAVIY YONDASHUVLAR . (2024). YURISPRUDENSIYA, 4(3), 17-25. https://yurisprudensiya.tsul.uz/index.php/yurisprudensiya/article/view/620