MAHALLIY DAVLAT HOKIMIYATI VAKILLIK ORGANLARINING SIYOSIY PARTIYA GURUHLARI FAOLIYAT SAMARADORLIGINI BAHOLASH MEZONLARI
Kalit so‘zlar:
mahalliy davlat hokimiyati, siyosiy partiya, partiya guruhlari, deputatlar korpusi, vakillik organlari, saylovchilarAnnotatsiya
O‘zbekiston Respublikasida siyosiy partiyalarning rolini kuchaytirish va ularning faoliyatini kuchaytirish bo‘yicha chora-tadbirlar amalga oshirilmoqda. O‘zbekiston Respublikasi Konstitutsiyasining 100-moddasida mahalliy hokimiyat organlari vakolatlarining konstitutsiyaviy kafolatlari mustahkamlangan. Afsuski, mahalliy davlat hokimiyati organlari faoliyatida siyosiy partiyalarning roli samarali emas, bu turli sabablarga bog‘liq. Ushbu maqolada partiya guruhlariga oid milliy qonunchilik normalari tanqidiy tahlil qilindi. Maqolaning asosiy maqsadi partiya guruhlari faoliyatini baholash mezonlarini tahlil qilishdan iborat. Tadqiqot usullari sifatida statistik, qiyosiy-huquqiy usullari va olimlarning ilmiy tadqiqotlarini umumlashtirish usuli qo‘llanildi. Tahlillarni hisobga olgan holda, mazkur institutning huquqiy asoslarini takomillashtirish maqsadida O‘zbekiston Respublikasidagi partiya guruhlari institutining nazariy va amaliy asoslarini tushunish zarurligi ochib berildi. O‘rganish natijalari asosida mahalliy davlat hokimiyati organlaridagi partiya guruhlari faoliyati samaradorligini oshirishga doir xulosalar ishlab chiqildi. Ushbu takliflardan mahalliy ijro va vakillik hokimiyati organlari faoliyatining normativ-huquqiy hujjatlari, xalq deputatlari Kengashi institutini rivojlantirish va yanada isloh qilish bo‘yicha strategik hujjatlar loyihalarini ishlab chiqishda foydalanish mumkin. Tadqiqot xulosalari mahalliy davlat hokimiyati organlarini shakllantirishda siyosiy partiyalarning o‘rnini mustahkamlash sohasidagi islohotlar istiqbollarini belgilab berishi mumkin.
Iqtiboslar
1. The Constitution of the Republic of Uzbekistan dated December 8, 1992 (https://lex.uz/docs/4032775).
2. Law of the Republic of Uzbekistan dated September 2, 1993 № 913–XII «On local government» (https://lex.uz/docs/112168).
3. Law of the Republic of Uzbekistan dated January 7, 1997 № 337–I «On political parties» (https://lex.uz/ru/docs/58372).
4. Decree of the President of the Republic of Uzbekistan dated February 7, 2017 № DP–4947 «On the Strategy of Actions for the further development of the Republic of Uzbekistan» (https://lex.uz/docs/3107042).
5. Decree of the President of the Republic of Uzbekistan dated January 28, 2022 № DP–60 «On the Development Strategy of New Uzbekistan for 2022–2026» (https://lex.uz/ru/docs/5841077).
6. Bekov I.R. O‘zbekiston Respublikasi Oliy Majlisi Qonunchilik palatasi va siyosiy partiyalar: Monografiya. – T.: TDYUI nashriyoti, 2010. – 142 b.
7. Maxmudov A.A. O‘zbekiston Respublikasida mahalliy vakillik organlarining nazorat faoliyatini takomillashtirish: Yurid. fan. ... fal. dokt. diss. avtoref. – Toshkent: 2019. – 48 b.
8. Nazukina M.V. Obrazi i otsenki munitsipalnix deputatov v predstavleniyax lokalnix elit Permskogo kraya // Ars Administrandi (Iskusstvo upravleniya) [Images and assessments of municipal deputies in the representations of local elites of the Perm Region // Ars Administrandi (Art of Management).]. 2017. Tom 9, – № 4. – P. 643–659.
9. Odilqoriyev X.T., Razzoqov D.X. Siyosatshunoslik – Toshkent: “O‘qituvchi” NMIU, 2008, – 344 b.
10. Ollomov Ya, Bekov I. Konstitutsiya va mahalliy davlat hokimiyati. –T.: TDYUI, 2012. – 26 b.
11. Ruzmetov X.I. O‘zbekistonda mahalliy ijro hokimiyati organlari faoliyatining tashkiliy-huquqiy asoslari. Yurid. fan. dokt. ... diss. avtoref. –Toshkent, 2010. – 40 b.
12. Turg‘unov O., Asadov Sh., Bekchanov D., G‘aybullayev O. Mahalliy boshqaruv. – T.: BMTTD, 2017. – 408 b.
13. Fayziyev Sh. Mahalliy davlat hokimiyati organlarining huquqiy asoslari (amaliy qo‘llanma). – T., 2008.– 458 b.
14. Umidullayev Q.U. O‘zbekistonda mahalliy ijro hokimiyati organlari faoliyati samaradorligini baholashning nazariy-huquqiy asoslari. Yuridik fanlar bo‘yicha falsafa doktori (PhD) ... diss. avtoref. –T., 2019. – 46 b.
15. Yangibayev A.K. O‘zbekiston Respublikasi siyosiy partiyalarining davlat hokimiyati organlarini shakllantirishda ishtirokining konstitutsiyaviy-huquqiy asoslari. – T.: O‘zbekiston Respublikasi IIV Akademiyasi, 2015. – 60 b.
16. Amundsen H., Hovelsrud G.K., Aall C., Karlsson M., Westskog H. Local governments as drivers for societal transformation: towards the 1.5 C ambition. // Current Opinion in Environmental Sustainability. 2018. – №31. – P.23–29.
17. Carozzi F., Repetto L. Distributive politics inside the city? The political economy of Spain’s Plan E. // Regional Science and Urban Economics. 2019. №75. –P.85–106.
18. Chong-Min Park Developing Local Democracy in South Korea: Challenges and Prospects. Korea University, 2006. – Р. 48.
19. Hineman Charles M. Bureaucracy in Democracy.-Harper, 1950,–P. 12–15.
20. Scott J., Wills J. The geography of the political party: Lessons from the British Labour Party’s experiment with community organising, 2010 to 2015 // Political Geography. 2017. –№60. –P.121–131.
21. Stren, R., Friendly, A. Big city mayors: Still avatars of local politics? // Cities. 2019. Volume 84. – P.172–177.
22. Vinarski-Peretz, H., Kidron, A. The shadow dance of political climate: Engagement in political behavior in local government authorities // European Management Journal. 2018. –P.1–25.
