XORIJIY MAMLAKATLARDA DAVLAT XARIDLARINI RAQAMLASHTIRISH VA KORRUPSIYA XAVFINI KAMAYTIRISH MEXANIZMLARI

Mualliflar

Kalit so‘zlar:

davlat xaridlari, raqamlashtirish, korrupsiya xavflari, ochiq ma’lumotlar, jamoatchilik nazorati, elektron xarid platformalari

Annotatsiya

Maqolada davlat xaridlarini raqamlashtirish bo‘yicha xorijiy mamlakatlar tajribasi korrupsiya xavflarini kamaytirish, shaffoflik va raqobatni kuchaytirish hamda byudjet mablag‘laridan samarali foydalanish mexanizmi sifatida tadqiq etilgan. Elektron xarid platformalari, ochiq ma’lumotlar, protseduralarni avtomatlashtirish, raqamli monitoring va jamoatchilik nazorati masalalariga alohida e’tibor qaratilgan. Tadqiqot obyekti sifatida davlat xaridlarini raqamlashtirish jarayonida shakllanadigan huquqiy munosabatlar, elektron platformalar faoliyati va xavflarni aniqlash indikatorlari tanlangan. Shuningdek, tahlil mezonlari sifatida ma’lumotlarning ochiqligi, jarayonlarning standartlashtirilishi, platformalararo integratsiya, manfaatlar to‘qnashuvini aniqlash, shartnomalar ijrosini kuzatish tizimi olingan. Xulosada AQSH, Yevropa Ittifoqi va Singapurning ilg‘or tajribalarini uyg‘unlashtirgan holda O‘zbekiston davlat xaridlari tizimi uchun raqamli hisobot, standartlashtirish va markazlashgan boshqaruvni birlashtirgan kompleks model taklif etilgan. Ushbu model raqamli hisobot, standartlashtirish va markazlashgan boshqaruvni birlashtirib, xaridlarda shaffoflikni oshirish, raqobatni kengaytirish va korrupsiya xavflarini kamaytirishga xizmat qiladi. 

Iqtiboslar

Decarolis, F., & Giorgiantonio, C. (2022). Corruption red flags in public procurement. EPJ Data Science, 11(1). https://doi.org/10.1140/epjds/s13688-022-00325-x

Dema, J. (2015). The role of electronic procurement in preventing corruption. SSRN. https://papers.ssrn.com/sol3/papers.cfm?abstract_id=2666437

European Commission. (2024). Tenders Electronic Daily. https://single-market-economy.ec.europa.eu/single-market/public-procurement/digital-procurement/tenders-electronic-daily_en

Federal Government of Germany. (2024). Public procurement reform. https://www.bundesregierung.de/breg-en/news/public-procurement-2377348

GeBIZ Singapore. (2024). Government procurement guide for suppliers. https://www.gebiz.gov.sg/docs/supplier_guide_detailed.pdf

Government of Uzbekistan. (2026). The public procurement system is being improved. https://gov.uz/en/icppa/news/view/149719

Lewis-Faupel, S., Neggers, Y., Olken, B. A., & Pande, R. (2016). Can electronic procurement improve infrastructure provision? American Economic Journal: Economic Policy, 8(3), 258–283. https://doi.org/10.1257/pol.20140258

Ministry of Finance Singapore. (2025a). Government procurement overview. https://www.mof.gov.sg/policies/government-procurement/overview/

Ministry of Finance Singapore. (2025b). Procurement processes. https://www.mof.gov.sg/policies/government-procurement/procurement-processes/

OECD. (2023). Public procurement performance: A framework for measuring efficiency, compliance and strategic goals. https://www.oecd.org/en/publications/public-procurement-performance_0dde73f4-en.html

OECD. (2025). Digital transformation of public procurement: Good practice report. https://www.oecd.org/en/publications/digital-transformation-of-public-procurement_79651651-en.html

Open Government Partnership. (2023). Anti-corruption: Open contracting. Open Gov Guide. https://www.opengovpartnership.org/open-gov-guide/anti-corruption-open-contracting/

Publications Office of the European Union. (n.d.). eForms standards and eForms SDK. https://ted.europa.eu/en/simap/eforms

Republic of Uzbekistan. (2021, July 24). Law “On public procurement” (No LRU-684). Lex.uz. https://lex.uz/en/docs/5382974?ONDATE=24.07.2021

SAM.gov. (2026a). Contract opportunities. https://sam.gov/opportunities

SAM.gov. (2026b). Contracting data and APIs. https://sam.gov/contracting

U.S. Government Accountability Office. (2024). A snapshot of government-wide contracting for FY 2024. https://www.gao.gov/blog/snapshot-government-wide-contracting-fy-2024-interactive-dashboard

Yuklab Olishlar

Nashr qilingan

2026-07-16

Qanday Iqtibos Keltirish

XORIJIY MAMLAKATLARDA DAVLAT XARIDLARINI RAQAMLASHTIRISH VA KORRUPSIYA XAVFINI KAMAYTIRISH MEXANIZMLARI. (2026). YURISPRUDENSIYA, 6(3), 178-185. https://yurisprudensiya.tsul.uz/index.php/yurisprudensiya/article/view/767