SUDYALAR MUSTAQILLIGI VA UNI TA’MINLASH KAFOLATLARINING NAZARIY-HUQUQIY TAHLILI: TAKOMILLASHTIRISH MASALALARI

Mualliflar

Kalit so‘zlar:

sud hokimiyati, sudyalar mustaqilligi, sudyalar mustaqilligi kafolatlari, institutsional mustaqillik, shaxsiy mustaqillik, sudyalar maqomi

Annotatsiya

Ushbu maqolada sud hokimiyatining shakllanish tarixi, sudyalar mustaqilligi va uni ta’minlash kafolatlari tushunchalarining huquqiy tabiati, shuningdek, sudyalar mustaqilligi kafolatlari tizimi atroflicha yoritilgan. Shuningdek, xorijiy mamlakatlar, xususan, Qozog‘iston Respublikasi tajribasi misolida sudyalar mustaqilligi kafolatlarining qiyosiy-huquqiy tahlili o‘tkazilgan. Tadqiqot jarayonida qiyosiy-huquqiy, tizimli tahlil, tarixiy va formal-yuridik metodlardan foydalanilgan. Natijada sudyalar mustaqilligining institutsional va shaxsiy turlari o‘rtasidagi farqlar aniqlangan hamda amaldagi tizimda mavjud institutsional, shaxsiy, protsessual va moddiy kafolatlarning kamchiliklari ko‘rsatib o‘tilgan. Jumladan, sudyalik lavozimiga tanlash jarayonida shaffoflikning yetishmasligi va amaliyotda sudyalar faoliyatiga aralashuv holatlari mavjudligi tahlil qilingan. Maqolada sudyalar mustaqilligi kafolatlarini yetarli darajada ta’minlamasdan turib, huquqiy davlatni barpo etish mumkin emasligi ilmiy asoslab berilgan. 

Iqtiboslar

Aripov, D. U. (2022). Sud hokimiyati mustaqilligini tashkiliy-huquqiy takomillashtirishning zamonaviy tendensiyalari [Modern trends in organizational and legal improvement of judicial independence] (Doctor of Science dissertation). Academy of the Prosecutor General’s Office of the Republic of Uzbekistan.

Aristotel. (1983). Sochineniya [Essays] (A. I. Dovatur, Ed. & Trans.). Mysl.

Ervin, S. J., Jr. (1970). Separation of powers: Judicial independence. Law and Contemporary Problems, 35(1), 108–127. http://scholarship.law.duke.edu/lcp/vol35/iss1/8

Federal Republic of Germany. (1961, September 8). Deutsches Richtergesetz (DRiG) [German Judges Act]. Bundesministerium der Justiz. https://www.gesetze-im-internet.de/drig/

Kalinina, N. S. (2014). Pravovye i organizatsionnye osnovy realizatsii sudebnoi vlasti v Rossiiskoi Federatsii [Legal and organizational foundations of the exercise of judicial power in the Russian Federation]. Yurait.

Locke, J. (1988). Sochineniya [Essays]. Mysl.

Madvaliyev, A. (Ed.). (2006). Oʻzbek tilining izohli lugʻati [Explanatory dictionary of the Uzbek language]. National Encyclopedia of Uzbekistan.

Mukhitdinova, F. F. (2012). Stanovlenie i razvitie sudebnoi vlasti v Respublike Uzbekistan [Formation and development of judicial power in the Republic of Uzbekistan] (Doctoral dissertation). Tashkent State Institute of Law.

President of the Republic of Uzbekistan. (2023, January 16). Decree “On additional measures to further expand access to justice and increase the efficiency of court activities” (No. DP-11). Lex.uz. https://lex.uz/docs/6361730

Republic of France. (1958, December 22). Ordinance enacting the organic law on the status of the judiciary (No. 58-1270). Légifrance. https://www.legifrance.gouv.fr/loda/id/JORFTEXT000000339303

Republic of Kazakhstan. (2000, December 25). Constitutional Law “On the judicial system and the status of judges of the Republic of Kazakhstan” (No. 132-II). Paragon. https://prg.kz/document/?doc_id=1021164&pos=11;268

Republic of Uzbekistan. (2021, July 28). Law “On courts” (No. LRU-703). Lex.uz. https://lex.uz/docs/5534839

Republic of Uzbekistan. (2023). Constitution of the Republic of Uzbekistan). Lex.uz. https://lex.uz/docs/6451053

Supreme Court and Supreme Economic Court of the Republic of Uzbekistan. (1996, December 20). Joint Resolution “On compliance with legislation by courts when discussing criminal cases in the court of first instance” (No. 1/60). Lex.uz. https://lex.uz/docs/1442202

Supreme Judicial Council of the Republic of Uzbekistan. (2024). Bulletin. https://sudyalaroliykengashi.uz/

Vile, M. J. C. (1998). Constitutionalism and the separation of powers (2nd ed.). Liberty Fund. https://oll.libertyfund.org/titles/vile-constitutionalism-and-the-separation-of-powers

Yuklab Olishlar

Nashr qilingan

2026-07-16

Qanday Iqtibos Keltirish

SUDYALAR MUSTAQILLIGI VA UNI TA’MINLASH KAFOLATLARINING NAZARIY-HUQUQIY TAHLILI: TAKOMILLASHTIRISH MASALALARI. (2026). YURISPRUDENSIYA, 6(3), 131-138. https://yurisprudensiya.tsul.uz/index.php/yurisprudensiya/article/view/761